โครงการวิทยานิพนธ์นี้ศึกษาแนวโน้มพฤติกรรมของคนรุ่นใหม่ที่มีรูปแบบการใช้ชีวิตเปลี่ยนแปลงไป โดยเฉพาะการให้ความสำคัญกับสัตว์เลี้ยงในฐานะสมาชิกของครอบครัว ส่งผลให้ความนิยมในการเลี้ยงสัตว์ขยายตัวจากสุนัขและแมวไปสู่ “สัตว์เอ็กโซติก (Exotic Pets)” มากขึ้น ทั้งในต่างประเทศและในประเทศไทย
จากผลสำรวจของวิทยาลัยการจัดการ มหาวิทยาลัยมหิดล (CMMU) ในกลุ่มตัวอย่างคนไทยจำนวน 1,046 คน พบว่ากลุ่มคนเจเนอเรชั่น Y อายุ 24–41 ปี นอกจากนิยมเลี้ยงสุนัขและแมวแล้ว ยังมีแนวโน้มเลี้ยงสัตว์เอ็กโซติกเพิ่มขึ้นเป็นลำดับที่สาม อย่างไรก็ตาม การเติบโตของความนิยมดังกล่าวยังขาดความรู้ ความเข้าใจในการดูแลที่เหมาะสม รวมถึงการตระหนักด้านสวัสดิภาพสัตว์และการอนุรักษ์ อีกทั้งยังเชื่อมโยงกับปัญหาการค้าสัตว์ผิดกฎหมาย
โครงการจึงเสนอการออกแบบภายใน “ศูนย์การเรียนรู้สัตว์เอ็กโซติก” ให้เป็นพื้นที่ถ่ายทอดความรู้แก่ผู้สนใจ ผู้เลี้ยง และสาธารณชน ผ่านสภาพแวดล้อมที่สื่อสารธรรมชาติของสัตว์แต่ละชนิด ส่งเสริมการเลี้ยงดูอย่างถูกต้องตามพฤติกรรมทางชีววิทยา ลดการทารุณกรรมสัตว์ และสนับสนุนการอนุรักษ์อย่างยั่งยืน
แนวคิดการออกแบบมุ่งสร้างประสบการณ์การเรียนรู้ผ่านพื้นที่ (Spatial Learning Experience) โดยใช้การจัดวางพื้นที่ นิทรรศการ และบรรยากาศภายในเป็นสื่อกลางให้ผู้ใช้งานเข้าใจความต้องการของสัตว์มากกว่ามองเพียงความสวยงามหรือความแปลกใหม่
โครงการสอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ได้แก่
- SDG 4: Quality Education – ส่งเสริมการเรียนรู้ด้านการดูแลสัตว์อย่างถูกต้อง
- SDG 12: Responsible Consumption and Production – ลดการบริโภคและการครอบครองสัตว์โดยขาดความรับผิดชอบ
- SDG 15: Life on Land – สนับสนุนการอนุรักษ์และความตระหนักด้านระบบนิเวศและสวัสดิภาพสัตว์
ผลงานชิ้นนี้สะท้อนบทบาทของการออกแบบภายในที่ไม่เพียงตอบสนองการใช้งานเชิงพื้นที่ แต่ยังเป็นเครื่องมือในการสร้างความเข้าใจระหว่างมนุษย์และสิ่งมีชีวิตอื่น เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างเหมาะสมและยั่งยืน.
